From 7 September to 20 October 2018


 © Barthélémy Toguo,  Sans titre , 2018 - Courtesy Nosbaum Reding, Luxembourg.

© Barthélémy Toguo, Sans titre, 2018 - Courtesy Nosbaum Reding, Luxembourg.

EN - Barthélémy Toguo & Duncan Wylie

We have all heard the expression “painters are witnesses of their times”, and after all, how could they be otherwise? Art is always contemporary when it is produced, and artists, whoever they may be, act like a loudspeaker. In the pushy world we live in, more than ever the artist's role and function is to alert the collective conscience to things that are getting off track.

"What do you think an artist is?” Picasso once asked. “An idiot who has nothing but eyes if he is a painter, ears for a musician, or lyrics at every stage of the heart for a poet, or even for a boxer, nothing but muscle?” On the contrary, artists are 'political beings' at the same time, constantly aware of the heart-rendering, ardent and hopeful events in the world, shaping their expression from scratch in the image of those events.”                     

Barthélémy Toguo and Duncan Wylie follow this same path. We chose to bring them together in one exhibit, not only because they were both born and raised in Africa, before coming to France to continue their training and gain recognition. One is from Cameroon – he has developed multiform work using drawing and photography as well as video and performance – and spends his time between Bandjoun and Paris. The other has an Anglosaxon background, born in Zimbabwe, he draws and paints, dividing his time between London and Paris. Beyond their differences, they share a way of looking at the world. Not with the same creative drive, but with the same kind of humanitarian thinking. 

While Barthélémy Toguo, whose background shows him to be a continual nomad, is always ready to go on site to take the pulse of the world and reflect it in all kinds of expression, Duncan Wylie for his part, is constantly listening, and by means of the vectors of the media, he analyzes our highs and lows to better symbolize them. Something in the two artists reveals their similar determination to portray the world, to make us think like Malraux about the human condition and to see it with eyes wide open, avoiding the trap of staying only on the surface.

While Toguo denounces inequality and injustice, defending minorities and questioning our values, Wylie mirrors the chaotic reality of the world, fingers the absurdity of power, and seeks a balance. Both bring us face to face with reality, and invite us to realize that the human condition depends on all kinds of political, economic and societal factors. As artists of their times, Barthélémy Toguo and Duncan Wylie are nevertheless “political beings” – to use Picasso’s words – and their works, whether figurative or conceptual, narrative, literal or symbolic, give us an image of today's world.

Philippe Piguet
Exhibition curator.


Barthélémy Toguo was born in 1967 in M’Balmayo, Cameroon. He studies at the School of Fine Arts in Abidjan in the Ivory Coast, and was then accepted at the Higher School of Art in Grenoble before finishing his artistic studies at the Fine Arts Academy in Düsseldorf. He works in video, etchings, photography, painting, drawing and sculpture, as well as installations and performances. Barthélémy Toguo uses his art as a means to decry inequality and to defend the values he believes in. His watercolours particularly question sexuality, pleasures of life as well as life’s problems and practices. Barthélémy Toguo is a staunch defender of contemporary African art, so to make up for the lack of cultural policy in his coutry, he has set up a museum at his own expense called “Bandjoun Station” in his native Bandjoun, Cameroon.

Duncan Wylie was born in 1975 in Harare, Zimbabwe. In 2005, he was naturalized French and now lives and works in Paris and London. After studying at ENSBA (the Higher School of Fine Arts) Duncan has devoted himself to painting. His work has been on exhibit in many public and private institutions in France and abroad. His work is included in the collections of the Museum of Grenoble, the MUDAM in Luxembourg, as well as the CNAP, the FNAC in France, the Louvre Abu Dhabi and in Leipzig. Duncan Wylie has developed his art around the theme of architecture, particularly in ruins after all kinds of disasters. His contrasting work combines melancholy (in the subjects) with powerful energy (in a franc, refined style), playing on the opposition of construction and destruction, abstraction and representation, order and chaos.

 © Duncan Wylie,  Timeline , 2015, oil and alkyd on canvas, 200 x 300cm (diptyche)

© Duncan Wylie, Timeline, 2015, oil and alkyd on canvas, 200 x 300cm (diptyche)


FR - Barthélémy Toguo & Duncan Wylie 

On use souvent de l’expression « les peintres témoins de leur temps » mais, en fait, comment pourrait-il en aller autrement ? L’art est toujours contemporain de son époque et les artistes, quels qu’ils soient, en sont comme une caisse de résonance. Dans un monde bousculé comme est le nôtre, le rôle et la fonction de l’artiste est plus que jamais d’éveiller la conscience collective aux dérives qui le minent.

« Que croyez-vous que soit un artiste ? », s’exclamait jadis Picasso. « Un imbécile qui n’a que des yeux s’il est peintre, des oreilles s’il est musicien, ou une lyre à tous les étages du cœur s’il est poète, ou même s’il est boxeur, seulement des muscles ? Bien au contraire, il est en même temps un être politique, constamment en éveil devant les déchirants, ardents ou doux événements du monde, se façonnant de toutes pièces à leur image. »          
           
Barthélémy Toguo et Duncan Wylie nous sont apparus partager ce même statut. Le choix qui a été fait de les réunir dans l’unité d’une même exposition tient non seulement à cela mais au fait qu’ils sont nés et ont été élevés tous deux en Afrique puis qu’ils se sont installés en France pour parfaire leur formation et gagner leur reconnaissance. Si l’un est originaire du Cameroun, développe une œuvre polymorphe qui emprunte tant au dessin et à la photographie qu’à la vidéo et à la performance, partageant sa vie entre Bandjoun et Paris, l’autre, d’origine anglo-saxonne, né au Zimbabwe, est pleinement peintre et dessinateur et vit entre Londres et Paris. Par-delà les différences qui sont les leurs, ce qui les rassemble est le regard qu’il porte sur le monde. Non point dans une même dynamique de création mais dans une même posture de réflexion humaniste. 

Tandis que Barthélémy Toguo, dont le parcours atteste une forme permanente de nomadisme, est toujours prompt à se rendre in situ, pour éprouver les pulsations du monde et y répliquer dans toutes sortes de formes d’interventions, Duncan Wylie ne cesse d’être, quant à lui, à son écoute et, par le truchement des vecteurs médiatiques, d’en ausculter les soubresauts pour les porter à la dimension du symbole. Quelque chose chez eux relève d’une semblable volonté de dire le monde, de nous interpeller sur la condition humaine - façon Malraux – et de dessiller nos yeux pour ne pas se laisser piéger par l’autorité de l’apparence.

Tandis que celui-ci dénonce inégalités et injustices, prend la défense des minorités, tout en interrogeant nos valeurs, celui-là rend compte de la réalité chaotique du monde, vilipende l’absurdité du pouvoir, tout en quêtant après un équilibre. L’un comme l’autre nous mette au pied du réel, nous invitent à prendre la mesure de ce que la condition humaine est déterminée par toutes sortes de facteurs politiques, économiques et sociétaux. Artistes de leur temps, dans leur temps, Barthélémy Toguo et Duncan Wylie n’en sont pas moins – pour reprendre la formule picassienne – des « êtres politiques » et leurs œuvres, qu’elles soient figuratives ou conceptuelles, narratives, littérales ou symboliques, composent comme un grand livre d’heures sur le monde.

Philippe Piguet
commissaire de l’exposition.


Barthélémy Toguo est né en 1967 à M’Balmayo au Cameroun. Il a fait ses études à l’Ecole des Beaux-Arts d’Abidjan en Côte d’Ivoire. Il a ensuite été reçu à l’Ecole supérieure d’art de Grenoble et termine son apprentissage artistique à l’Académie des Beaux-Arts de Düsseldorf. Il travaille aussi bien la vidéo, l’estampe, la photo, la peinture, le dessin et la sculpture, que l'installation et la performance. Barthélémy Toguo utilise son art comme moyen de dénoncer les inégalités et de défendre les valeurs auxquelles il croit. Ses aquarelles notamment questionnent aussi la sexualité, les plaisirs de la vie ou encore ses troubles et ses pratiques. Féroce défenseur de l’art contemporain africain, Barthélémy Toguo a édifié chez lui au Cameroun, à Bandjoun, un musée à ses frais - « Bandjoun Station » - pour pallier aux carences de la politique culturelle de son pays.

Duncan Wylie est né en 1975 à Harare au Zimbabwe. Naturalisé en France en 2005, il vit et travaille aujourd’hui entre Paris et Londres. Après avoir étudié à l’ENSBA (l’Ecole Nationale Supérieure des Beaux-Arts), Duncan se consacre à la peinture. Son travail a été montré dans de nombreuses institutions publiques et privées en France et à l’étranger. Il est présent dans les collections du Musée de Grenoble, du MUDAM à Luxembourg, ainsi qu’au CNAP, au FNAC en France, au Louvre Abu Dhabi et à Leipzig. Duncan Wylie développe son art autour du thème des architectures, notamment en ruines à la suite de toutes sortes de catastrophes. Pleines de contrastes, ses œuvres mêlent mélancolie (par ses sujets) et puissante énergie (par sa peinture franche et raffinée), jouant de l’opposition entre  construction et destruction, abstraction et figuration, ordre et chaos.

 © Barthélémy Toguo,  The same ingredients in different proportions , 2006-2007 - Courtesy Nosbaum Reding, Luxembourg.

© Barthélémy Toguo, The same ingredients in different proportions, 2006-2007 - Courtesy Nosbaum Reding, Luxembourg.

 

NL - Barthélémy Toguo & Duncan Wylie

Vaak wordt de uitdrukking "schilders zijn getuigen van hun tijd" gebruikt, maar hoe zou het eigenlijk anders kunnen zijn? Ten opzichte van de periode waarin zij ontstaat, is kunst altijd eigentijds en kunstenaars, wie ze ook zijn, zijn daar als het ware de klankkast van. In een turbulente wereld als de onze bestaat de rol en de opdracht van de kunstenaar er meer dan ooit in het collectief bewustzijn te sensibiliseren voor de ontsporingen die hem ondermijnen.

"Wat is volgens u een kunstenaar?" riep Picasso destijds uit. "Een idioot die enkel ogen heeft als hij schilder is, oren als hij musicus is, of een lier in alle geledingen van zijn hart als hij dichter is, of zelfs, als hij bokser is, enkel spieren? Wel, integendeel, hij is tegelijkertijd een politiek wezen, dat steeds alert is voor hartverscheurende, hartstochtelijke  of aangename gebeurtenissen in de wereld en dat zich helemaal naar het beeld daarvan modelleert."                     

Barthélémy Toguo en Duncan Wylie leken ons diezelfde status te delen. De keuze om hen binnen eenzelfde tentoonstelling samen te brengen heeft echter niet enkel daarmee te maken, maar ook met het feit dat zij beiden in Afrika geboren en opgevoed zijn en dat zij zich vervolgens in Frankrijk vestigden om hun vorming te vervolmaken en erkenning te winnen. Terwijl de eerste uit Kameroen komt en zijn oeuvre vele vormen kent, die hij zowel aan de tekenkunst als aan de fotografie, de video- en de performancekunsten ontleent en afwisselend in Bandjoun en Parijs leeft, is de andere, die van Angelsaksische afkomst is en in Zimbabwe geboren werd, ten volle een schilder en tekenaar die zijn tijd tussen Londen en Parijs verdeelt. Over hun verschillen heen is het hun kijk op de wereld die hen samenbrengt. Niet in eenzelfde scheppingsdynamiek maar in eenzelfde houding gekenmerkt door humanistische reflectie. 

Daar waar Barthélémy Toguo, wiens levensweg blijk geeft van een permanente vorm van nomadisme, nooit aarzelt om zich ter plaatse te begeven om er het kloppend hart van de wereld zelf te ervaren en zijn repliek daarop in allerlei vormen van tussenkomsten te geven, luistert Duncan Wylie er onophoudend naar en via mediavectoren bestudeert hij de grillen ervan om ze dan tot een symbolische dimensie te verheffen. Beiden geven blijk van eenzelfde verlangen om te vertellen hoe de wereld in elkaar zit, ons vragen te stellen over het menselijk lot - zoals Malraux dat deed - en onze ogen te openen om niet door de macht van de uiterlijke schijn in de val te worden gelokt.

Terwijl de laatstgenoemde ongelijkheid en onrechtvaardigheid aanklaagt, het voor minderheden opneemt en onze waarden in vraag stelt, brengt de eerstgenoemde verslag uit over de chaotische realiteit van de wereld. Hij verguist de absurditeit van de macht en zoekt daarbij naar evenwicht. Zowel de ene als de ander duwt ons met de neus op de werkelijkheid en wil er ons bewust van maken dat het menselijk lot door allerlei politieke, economische en maatschappelijke factoren bepaald wordt. Als kunstenaars "van" en "in" hun tijd, zijn Barthélémy Toguo en Duncan Wylie evenzeer - om het nogmaals met de woorden van Picasso te zeggen - "politieke wezens" en hun werken, of ze nu figuratief of conceptueel, verhalend, letterlijk of symbolisch zijn, vormen als het ware een groot getijdenboek over de wereld.

Philippe Piguet,
commissaris van de tentoonstelling.


Barthélémy Toguo werd geboren in 1967 te M’Balmayo in Kameroen. Hij studeerde aan de School voor Schone Kunsten van Abidjan in Ivoorkust. Vervolgens werd hij aangenomen in de Kunsthogeschool van Grenoble om tenslotte zijn artistieke vorming te voltooien aan de Academie voor Schone Kunsten in Düsseldorf. Hij werkt zowel met video, grafiek, fotografie, schilder-, teken- en beeldhouwkunst, als met installaties en performancekunsten. Barthélémy Toguo gebruikt zijn kunst als middel om ongelijkheid aan te klagen en de waarden waarin hij gelooft te verdedigen. Met name in zijn aquarellen doet hij vragen rijzen over seksualiteit, de geneugten van het leven of nog zijn verwarring en zijn praktijken. Als vurige verdediger van de hedendaagse Afrikaanse kunst, heeft Barthélémy Toguo in zijn thuisland Kameroen, in Bandjoun, op zijn kosten een museum gebouwd - "Bandjoun Station" - om de tekortkomingen van het cultureel beleid in zijn land enigszins aan te vullen.

Duncan Wylie werd in 1975 geboren in Harare in Zimbabwe. In 2005 werd hij tot Fransman genaturaliseerd. Hij woont en werkt in Parijs en Londen. Na zijn studies aan de ENSBA (Nationale Hogeschool voor Schone Kunsten) wijdt Duncan zich aan de schilderkunst. Zijn werk werd in talrijke openbare en privé-instellingen in Frankrijk en het buitenland getoond. Wij vinden zijn werk terug in de collecties van het Museum van Grenoble, van het MUDAM in Luxemburg en eveneens in het CNAP, in de FNAC in Frankrijk, in het Louvre Abu Dhabi en in Leipzig. Duncan Wylie ontwikkelt zijn kunst rond het thema van de architectuur, die door allerlei rampen tot ruïnes herleid is.  Zijn werken, die vol contrasten zijn, zijn een mix van weemoedigheid (door hun onderwerpen) en krachtige energie (door zijn vrijmoedige en verfijnde manier van schilderen), waarbij hij speelt met de tegenstellingen tussen constructie en deconstructie, abstracte en figuratieve elementen, orde en chaos.

 © Duncan Wylie,  Self Construct (Collector's garden),  oil and alkyd on canvas, 2018, 235 x 183cm.

© Duncan Wylie, Self Construct (Collector's garden), oil and alkyd on canvas, 2018, 235 x 183cm.